B.13.1.BKG.0.10.00.00.SVK.1.5-

4956 sayılı Kanunun Uygulanması

 

 

 

 

GENELGE

2004/.....

 

 

 

Kurumumuz tarafından uygulanmakta olan 1479 ve 2926 sayılı Kanunların bazı maddelerinin değiştirilmesi, yürürlükten kaldırılması ve bu Kanunlara geçici maddeler eklenmesini  öngören  4956 sayılı Kanun 2.8.2003  tarih ve 25187 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

 

            Söz konusu Kanun ile yapılan  değişikliklerin bir kısmı 8.8.2001 tarihinde,  bir kısmı yayımı tarihinde yürürlüğe girmiş, bir kısmı ise  1.1.2005 tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.

 

            Buna göre;

 

         I- 1479 SAYILI KANUNDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER:

 

            - 4956 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi ile 1479 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin (I) numaralı bendinin (a) alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (II) numaralı bendinin (b) alt bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

             

                  “Esnaf  ve  sanatkarlar  ile   diğer  bağımsız   çalışanlardan  ticari  kazanç  veya

serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar ile gelir vergisinden muaf olanlardan Esnaf ve Sanatkar Sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşuna usulüne uygun olarak kayıtlı olanlar,”

 

            Bu düzenleme ile sigortalılık niteliği yeniden belirlenmiş ve Türk asıllı olmayanlara sigortalılık hakkı tanımayan madde hükmü yürürlükten kaldırılmıştır.

           

            Ayrıca, yapılan bu değişiklikle, madde metni 1479 sayılı Kanunun  amacına uygun hale getirilerek, vergi mükellefiyeti bulunmamakla beraber, Esnaf ve Sanatkar Sicili ve kanunla kurulu meslek kuruluşu kayıtlarına dayalı sigortalılık kapsamı, vergiden muaf olma şartına bağlanmıştır.

 

 

         - 4956 sayılı Kanunun 15 inci maddesi ile 1479 sayılı Kanunun sigortalılığın başlangıcı ve bitişi ile ilgili 25 inci maddesinin birinci fıkrası;

 

“Bu Kanunun 24 üncü maddesine göre sigortalı sayılanlardan gelir vergisi mükellefi olanların sigortalılıkları, mükellefiyetin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olanların sigortalılıkları ise Esnaf ve Sanatkar Sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşuna kayıtlı olmak şartıyla talep tarihinden itibaren başlatılır.”

 

şeklinde değiştirilerek 24 üncü maddede yapılan değişiklikle  paralellik sağlanmıştır.

 

            Buna göre 4.10.2000 tarihinden sonra başvuruda bulunan ve 24 üncü maddeye istinaden sigortalı sayılanlardan, gelir vergisi mükellefi olanların sigortalılıkları gelir vergisi mükellefiyetinin başlangıç tarihinden, gelir vergisinden muaf olmak kaydıyla, esnaf  ve sanatkar sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşuna kayıtlı bulunanların sigortalılıkları ise talep tarihi itibariyle başlatılacaktır.

 

            Vergiden muaf olanların sicil memurluğu  kaydı ile birlikte mesleki faaliyeti (mevcut yapmış olduğu iş) ile ilgili meslek kuruluş kaydından dolayı Kurumumuza tabi sigortalılık taleplerinde, ilgililerin  sicil  memurluğuna kayıt yaptırmaları esnasında  vergi dairelerinden temin ederek  ibraz ettikleri   vergi muafiyetine ilişkin  aynı mahiyetteki  yazıyı (EK-1)  giriş bildirgesi  ekinde il müdürlüğümüz kayıtlarına  intikal  ettirmeleri halinde talep tarihi itibariyle Kurumumuz  sigortalısı  olarak  kayıt ve tescilleri yapılacaktır.

 

            Öte yandan 619 sayılı KHK’nin 13 üncü maddesi ile 1479 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin I  numaralı “ Sigortalı Sayılanlar”  bendinin (a) alt bendinde yapılan değişiklikle gelir vergisinden muaf olanlardan  esnaf ve sanatkar veya  kanunla kurulu meslek kuruluş kayıtlarından birine göre 8.8.2001 ile 2.8.2003 tarihleri arasında yapılan sigortalılık işlemleri geçerli sayılacaktır.

 

            4956 sayılı Kanunun 15 inci maddesi ile yeniden düzenlenen, 1479 sayılı Kanunun “Sigortalılığın başlangıç ve bitiş tarihi” başlıklı 25 inci maddesinin üçüncü fıkrası ile sigortalılığın sona ermesine ilişkin tereddütler ortadan kaldırılmıştır.

 

            Buna göre 1479 sayılı Kanuna tabi sigortalılık;

 

a)     Gelir vergisi mükellefi olanların, mükellefiyetlerini gerektiren faaliyetlerine son verdikleri,

 

b)     Gelir vergisinden muaf olanların, Esnaf ve Sanatkar Sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek kuruluşlarındaki üye kayıtlarının silindiği,

c)     Şirketlerle ilgisi kalmayanların, çalışmalarına son verdikleri veya ilgilerinin kesildiği,

 

                tarihten itibaren,

 

d)     Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığına tabi olarak çalışmaya başlayanların, emekli keseneğinin kesilmeye başladığı,

e)     İflasına karar verilmiş olan tasfiye halindeki özel işletmeler ile şirket ortaklarının, özel işletmenin veya şirketin mahkemece tasfiyesine karar verildiği, iflasına karar verilmiş olan veya tasfiye halindeki özel işletmeler ile şirket ortaklarından hizmet akdi ile çalışanların çalışmaya başladığı,

f)       2108 sayılı Kanuna göre 1479 sayılı Kanun kapsamına giren köy ve mahalle muhtarlarından, kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmasından dolayı gelir vergisi mükellefiyeti bulunanlar hariç, aynı zamanda hizmet akdi ile çalışanların çalışmaya başladığı,

g)     Gelir vergisinden muaf olan, ancak Esnaf ve Sanatkar Sicili ile birlikte kanunla kurulu   meslek kuruluşlarındaki kayıtlara istinaden  Bağ-Kur  sigortalısı olanlardan bu   sigortalılıklarının  devamı  sırasında,  hizmet  akdi  ile  çalışanların  çalışmaya başladığı,

 

Tarihten bir gün önce sona erer.

 

Sigortalılığı sona erenler, sigortalılıklarının sona erdiği tarihten itibaren üç ay içinde

Kuruma başvurarak kayıtlarını sildirmek zorundadırlar.

 

            Ayrıca (b) bendinde belirtilenlerden  sigortalılığın başlamasına esas teşkil eden kayıtlardan  esnaf ve sanatkar sicili ile  kanunla kurulu meslek kuruluş kayıtlarından birisinin silinmesi halinde  sigortalılığın sona erdirilmesinde bu kayıt esas alınacaktır.

 

            Sigortalılığın sona erdirilme şartları aşağıdaki örneklerle açıklanmıştır.

 

            ÖRNEK-1) 4.11.2000 tarihinde başlayan vergi kaydına istinaden Kurumumuz sigortalılığı başlatılan ve vergi mükellefiyeti 5.8.2003 tarihinde sona eren bir sigortalının  5.8.2003 tarihi itibariyle,

 

            ÖRNEK-2) Seyyar satıcılık mesleğinden dolayı vergiden muaf olan, esnaf ve sanatkar sicil memurluğunda 31.12.1999, seyyar satıcılar odasında 1.1.1999 tarihinde başlayan üyelik kayıtları bulunan ve 5.11.2000 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal eden talebi üzerine,  aynı tarih itibariyle (5.11.2000)  kayıt ve tescili yapılan bir sigortalının esnaf sanatkar sicil memurluğu kaydının 30.12.2002, seyyar satıcılar odasındaki kaydının 31.12.2002 tarihinde sona ermesi halinde sigortalının 30.12.2002 tarihi itibariyle,

 

            ÖRNEK-3) Limited şirketi ortağı olması nedeniyle Kurumumuza 5.10.2000 tarihi itibariyle kayıt ve tescili yapılan bir sigortalının hissesini 15.12.2002 tarihinde noter senediyle devretmesi halinde  15.12.2002 tarihi itibariyle,

 

            ÖRNEK-4) Eczacılık mesleğinden dolayı 4.11.2000 tarihinde başlayan vergi kaydına istinaden Kurumumuz sigortalılığı başlatılan bir sigortalının, 1.1.2003 tarihinde Emekli Sandığına tabi bir işte çalışmaya başlaması halinde, bu sigortalının Emekli Sandığı keseneğinin kesilmeye başlayacağı 15.1.2003 tarihinden 1 gün önce, (14.1.2003) tarihi itibariyle,

 

            ÖRNEK-5) 1.1.1983 tarihinde beş ortakla kurulan limited şirketin beş ortağının 1.1.1983 tarihi itibariyle Kurumumuza kayıt ve tescil işlemleri yapılmış olup, ancak  limited şirketin 31.12.1998 tarihinde yapılan ortaklar kurulu toplantısında şirketin tasfiyesine karar verilmiştir. Şirketin tasfiye işlemleri halen devam etmekte olup, şirketin A ortağı   30.6.1999 tarihinde 506 sayılı yasaya göre bir işletmede hizmet akdine dayalı olarak çalışmaya başlamıştır. Bu sigortalımızın  sigortalılığı  hizmet akdine  dayalı olarak  çalışmaya  başladığı tarih itibariyle sona erdirilmesini talep etmesi halinde,  29.6.1999 tarihi itibariyle,

 

            ÖRNEK-6) 26.3.1989 tarihinde yapılan muhtarlık seçiminde muhtar seçilen, bu tarih itibariyle Kurumumuz sigortalılığı başlatılan ve muhtarlığı halen devam eden, vergi mükellefiyeti bulunmayan sigortalımızın, 1.1.1990 tarihi itibariyle 506 sayılı yasaya göre hizmet akdi ile çalışmaya başlaması halinde 31.12.1989 tarihi itibariyle,

 

ÖRNEK-7) Vergi Usul Kanununun 9 uncu maddesine istinaden vergiden muaf olup, esnaf sanatkar sicili ile birlikte kanunla kurulu meslek odasındaki kaydına istinaden 13.12.2000 tarihi itibariyle Kurumumuza kayıt ve tescili yapılan ve sigortalılığı devam ederken  3.12.2002 tarihi itibariyle 506 sayılı Yasaya göre hizmet akdi ile çalışmaya başlayan bir sigortalının sigortalı olarak çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce, (2.12.2002)

 

            sigortalılıkları sona erdirilecektir.

 

            Ayrıca;

 

a)     Örnek  “6” daki   sigortalının   506   sayılı   Yasaya   tabi   hizmet    akdine   dayalı

sigortalılığının 31.12.2001 tarihinde sona ermesi durumunda muhtarlık görevi halen devam ettiğinden 1.1.2002 tarihi itibariyle Kurumumuza tabi sigortalılığı (06) yeniden  başlatılacaktır.

 

b)     Örnek  “7” deki   sigortalının  3.12.2000   tarihinde   Sosyal  Sigortalar Kurumunda

başlayan hizmet akdine dayalı çalışmasının 31.12.2002 tarihinde sona ermesi durumunda,  Kurumumuz sigortalılığı 1.1.2003 tarihi itibariyle başlatılmayacak, 24  üncü ve 25 inci madde

hükümleri doğrultusunda ilgilinin vergi muaflığından dolayı kayıtlı bulunduğu mesleki faaliyetinin devamı araştırılacak, bu faaliyetin devam ettiğinin tespiti halinde, talep tarihi itibariyle (06) yeniden sigortalılık başlatılacaktır.

 

-  4956  sayılı  Kanunun  16  ncı   maddesiyle  1479  sayılı  Kanunun  “Yazılma” başlıklı 26 ncı maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümle ve birinci fıkradan sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

 

Üç ay içinde kayıt ve tescilini yaptırmayan sigortalılar Kurumca re’sen kayıt ve

tescil edilir.”

            “Gelir  vergisi  mükelleflerinin   mükellefiyet  tescili  ve  terkinine  ilişkin 

bilgiler, Kurum ile Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenecek usul ve esaslara göre Kuruma bildirilir.

 

            Kamu kurum ve kuruluşları, belediyeler, kamu iktisadi teşebbüsleri, esnaf kefalet kooperatifleri,  tarım kredi   kooperatifleri  ve   bankalar,  bu   Kanuna  göre zorunlu  sigortalı olanlarla ilgili ruhsat, ihale ve kredi işlemlerinde sigortalı olduklarını gösterir belgeyi istemek ve belge istenenler de bu belgeyi ibraz etmek zorundadırlar.”

 

            Bu madde hükmü doğrultusunda gelir vergisi mükelleflerinin mükellefiyet  tescili ve terkinine  ilişkin bilgilerin Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğünden temin edilmesi amacıyla 23.6.2003 tarihinde Teknik İşbirliği  Protokolü imzalanmış olup, protokolün uygulanmasıyla ilgili çalışmalar devam etmektedir.

 

- 4956  sayılı Kanunun  20 nci  maddesiyle 1479   sayılı Kanunun  39

uncu maddesinin ikinci fıkrası;

 

“ Bu  Kanuna  göre  tekrar  sigortalı  olanlar, toptan ödeme yapılan sürelerini ihya

etmek istedikleri takdirde, bu sürelere ilişkin primler, toptan ödeme talebinde bulundukları tarihte son defa prim ödedikleri basamağın, ihya talebinde bulundukları tarihteki tutarları esas alınarak hesaplanır ve  tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde ödenir. Bu şekilde ihya edilen süreler yaşlılık aylığı bağlanmasında ihya tarihinden itibaren altı ay sonra sigortalılık süresi olarak değerlendirilir. Bu Kanuna tabi hizmetlerin 2829 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumlarına Tabi  Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanunun 5 inci maddesine göre ihyasında da, bu fıkra hükmü uygulanır.”

 

            şeklinde değiştirilmiştir.

 

 

            Daha önce tasfiye edilen sürelerin ihyası için öngörülen yeniden zorunlu sigortalı olma şartı kaldırılmıştır. Dolayısıyla, isteğe bağlı sigortalı olanlar da  ihya talebinde bulunabileceklerdir.

 

            Zorunlu veya isteğe bağlı sigortalı olmak suretiyle, tasfiye edilen sigortalılık sürelerini ihya talebinde bulunanların, bu sürelere ilişkin prim borçları, toptan ödeme talebinde bulundukları tarihte son defa prim ödedikleri basamağın, ihya talebinde bulundukları tarihteki prim tutarlarının tasfiye edilen hizmete ilişkin ay sayısıyla çarpılması suretiyle bulunacak ve   ilgililer  bu borçlarını, tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içinde ödeyeceklerdir. Tasfiye edilen hizmet süresine ilişkin olarak, bir aydan eksik olan günler aya iblağ edilerek hesaplama yapılacaktır. Buna ilişkin bilgisayar programı yapılmış olup, hazırlanan talep dilekçesi örneği ekte gönderilmiştir. (EK-2)

 

            Bu şekilde ihya edilen süreler, yaşlılık aylığı bağlanmasında ihya işleminin gerçekleşmesinden itibaren 6 ay geçmeden sigortalılık süresi olarak değerlendirilmeyecektir.

 

         - 4956 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle 1479 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında  yapılan değişiklikle;

 

            “Bu Kanuna göre ödenecek sigorta primi; sigortalının seçtiği, intibak ettirildiği veya yükseltildiği 50 nci maddede belirtilen gelir basamağının %20’sidir.” Hükmü getirilmiştir.

 

         28.01.2004 tarih, 25360 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5073 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle 1479 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

 

            “ Tabloda yer alan gelir basamakları her yıl 1 Ocak’tan geçerli olmak üzere, önce yıllık programda  öngörülen yıl sonu tüketici fiyat indeksi tahmini artış oranı kadar artırılarak  bulunan tutara, gayrisafi yurt içi hasıla sabit fiyatlarla gelişme hızı tahmini artış oranı uygulanmak suretiyle belirlenir. Ancak yılı içinde  tüketici fiyat indeksi artış oranının  yıl sonu için öngörülenden yüksek gerçekleşmesi halinde öngörülen oranın aşıldığı ayı takip eden aybaşından geçerli olmak üzere  gelir basamakları Bakanlar Kurulunca  yeniden belirlenir.” Hükmü getirilmiş olup, uygulamaya maddenin yürürlük tarihi olan 01.01.2005 tarihinde başlanacaktır.

 

         - 4956 sayılı Kanunun 26 ncı maddesiyle 1479 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları;

 

            “Ancak, diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi bir işte çalıştıktan sonra bu Kanun kapsamına girenlerin basamakları, diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında geçirilen süre dikkate alınarak intibak ettirilmek suretiyle belirlenir.

 

            Bu Kanun kapsamından çıkarak, diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında sigortalı olduktan sonra tekrar bu Kanun kapsamına girenlerin basamakları, diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında geçirilen süre dikkate alınarak daha önce bulundukları son basamak üzerine intibak  ettirilmek suretiyle yeniden belirlenir.”

 

şeklinde değiştirilmiştir.

 

            Yapılan bu değişiklikle diğer sosyal güvenlik kuruluşlarında hizmetleri bulunanların tescil basamaklarının tespiti yeni esaslara bağlanmış, ayrıca terk ve yeniden sigortalılık süreleri arasında dikkate alınmayan diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi hizmetlerin de basamak intibakında esas alınması öngörülmüştür.

 

            Ayrıca, basamak tespitinde, 12 inci basamağa kadar  sınırlama kaldırılmış, Kuruma kayıt ve tescil edilmeden önce, diğer sosyal güvenlik kuruluşlarında geçirilen sürelerin tamamının, 1479 sayılı Kanunun değişik 52 nci maddesinde öngörülen basamak yükseltme  esasları çerçevesinde dikkate alınması sağlanmıştır.

 

            ÖRNEK: Sigortalı 20 yıl, 3 ay T.C. Emekli Sandığına tabi olarak çalıştıktan sonra istifa ederek 1.11.2000 tarihinde Bağ-Kur’a kayıt ve tescilini yaptırmıştır.

 

            İlgilinin sigortalılığının başlangıç tarihinde ilk oniki basamakta prim ödeme süresi bir yıl, onüçüncü  basamaktan  itibaren her basamakta prim ödeme süresi iki yıl olduğundan  tescil basamağı şu şekilde tespit edilecektir;

 

- İlk 12 yıl için  12 nci basamağın süresi tamamlanmış olacak.

- Kalan 8 yıl için 4 basamak verilerek 16 ncı basamağın süresi tamamlanmış olacak,

- Böylece tescil basamağı 17 olan ilgili, bu basamakta 3 ay kıdemli sayılacaktır.

 

Dolayısıyla   kıdem   süresi   ile  birlikte  21 ay daha prim ödeyerek 18 inci basamağa

yükselmeye hak kazanabilecektir.

 

            Ayrıca, terk ve yeniden sigortalılık süreleri arasında diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak geçirilen süreler de, terk tarihinden önce son defa ödenen basamak üzerine,    

 

52 nci maddeyle belirlenen basamak yükseltme esaslarına göre intibak ettirilmek suretiyle, ilgililerin prim ödemeye esas yeni basamakları tespit edilecektir.

 

            Yeniden sigortalılık başvurusu sırasında, diğer sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi hizmet süresi olduğunu beyan eden sigortalıların bu süreleri, diğer sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları hizmet belgelerinde  belirtilen   süreler   esas  alınarak   şahıs   kütüklerine işlenecek ve herhangi bir hak kaybına neden olunmaması bakımından söz konusu hizmetler ilgili kurumdan süratle istenilecektir. Gelecek hizmet süresinde farklılık olması halinde, önceki bilgiler iptal edilip yeni hizmet süreleri, bununla ilgili oluşturulan panelde değişiklik yapılmak suretiyle şahıs kütüğüne aktarılacak ve sonucu sigortalıya yazılı olarak bildirilecektir.

 

            Bilindiği üzere 51 inci maddede yapılan bu değişiklik sonucu tescil ve yeniden sigortalılıkta basamak tespit işlemlerinin bilgisayar ortamında yapılması için gerekli program  uygulamaya konulmuş olup, il müdürlüklerimiz yapılacak işlemlerin  aşağıda belirtilen esaslar doğrultusunda sonuçlandırılması için Genel Müdürlüğümüzün 21.3.2002 tarih ve 2002/14 sayılı Genelgesi ile talimatlandırılmıştır.

 

- 4956 sayılı  Kanunun 27 nci maddesi  ile 1479 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinde yapılan değişiklikle;

 

            “Sigortalılar, aylık prim borcunu ilgili ayın sonuna kadar ödemek zorundadırlar. Kurumun, 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı Kanuna göre tahakkuk eden prim alacakları aylık olarak veya Kurumca tespit edilecek dönemlerde ödenir. Ayrıca, Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkif suretiyle de tahsil edilebilir.

 

            Kurumun, süresinde  ödenmeyen prim ve prime ilişkin alacakları ile her ne nam altında olursa olsun diğer alacaklarının tahsilinde 9.6.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümleri uygulanır.

 

            Sigortalılar tarafından ödenmesi gereken primler süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, primlerin ödenmeyen kısmına sürenin bittiği tarihten başlamak üzere %10 oranında artırılır. Bu miktara, borç ödeninceye kadar gecikilen  her ay için ayrıca Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak bir önceki aya ait Türk Lirası cinsinden iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi bileşik bazda uygulanarak gecikme zammı hesaplanır.

 

            Afet bölgesindeki şartları ve gelişmeleri göz önünde tutarak, sigortalıların ödemesi gereken primlerin ödeme sürelerini bu fıkrada belirlenen sürelere bağlı kalmaksızın belirlemeye ve ertelemeye Kurum Yönetim Kurulu yetkilidir.”

 

hükmü getirilmiştir.

 

 

            Bu hüküm  doğrultusunda bilgisayar programı yeniden düzenlenmiştir.

 

ÖRNEK 1 : Sigortalı A’nın

                    Son basamağı                          : 10

        2003 Ağustos ayı primi           : 159.692.304.-TL

 

            2003 Ağustos ayı için Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi %2.77 olduğuna göre ;

 

            Bu sigortalımızın 2003 Eylül ayındaki 2003 Ağustos ayı primi şu şekilde hesaplanacaktır. Ağustos ayı primi önce %10 artırılır.

 

            (159.692.304 + 15.969.230)= 175.661.534.-TL

           

            Bu toplama Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama  faizi oranında gecikme zammı uygulanır.

 

            175.661.534 X %2.77= 4.865.824.-TL

 

            Bu  tutar  aylık  primin  %10  artırılarak bulunan miktarına eklenerek Ağustos ayı primi gecikme zammı ile birlikte hesaplanır.

 

            175.661.534+4.865.824= 180.527.358.-TL

 

            Yine sigortalı A’nın  31.8.2003 tarihindeki toplam borcundan 2003 Ağustos ayı primi düşüldükten sonra kalan tutara 2003 Eylül ayında %2.77 gecikme zammı uygulanacaktır.          

ÖRNEK 2:    Kurumumuza   01.04.2003    tarihinde   1 inci   basamaktan   kayıt tescili

yapılan ve hiç prim ödemesinde bulunmayan bir sigortalının Eylül 2003 primi dahil  geçmiş sürelere ait prim borçlarını Eylül 2003 tarihinde ödemede bulunması halinde ilgilinin ödeyeceği borcun hesaplanması;

 

            2003 Ağustos ayı itibariyle,

 

            Prim aslı borcu:                    610.837.152.-TL

            Gecikme zammı borcu:         89.292.186.-TL

            Toplam borç:                        700.129.338.-TL

 

            Toplam borç miktarından ödenmeyen  2003/ 8 inci aya ait  1 inci basamak primi % 10 artırılarak bu toplama  % 2.77 Hazine bileşik faizi uygulanacak , toplam borçtan kalan tutara ise sadece Hazine bileşik faizi uygulanacaktır.

 

 

            Buna göre;

 

            Ağustos ayı primi :               121.956.434.-TL

            % 10 artırım :              12.195.644.-TL

            Toplam:                                 134.152.078.-TL

            %2.77 Hazine Bil.Faizi:            3.716.013.-TL

 

            Ağustos öncesine ait  kalan toplam borç : 578.172.904.-TL

            %2.77 Hazine Bil.Faizi:                                   16.015.389.-TL

            Eylül ayı primi tutarı:                            121.956.434.-TL

            İlgilinin Eylül ayı primi dahil ödemesi gereken toplam borç : 854.012.818.-TL şeklinde hesaplanmış olacaktır.

 

            4956 sayılı Kanunun  33 üncü maddesi ile 1479 sayılı Kanunun  79 uncu maddesinde yapılan değişikliklerle ilgili  olarak 22.09.2003 tarih, 81477 ve 2003/10 nolu genelge il müdürlüklerimize gönderilmiş, söz konusu genelgenin 6 ncı maddesi,

 

 “ Zorunlu  sigortalılık    kapsamından    çıktıktan    sonra    isteğe    bağlı     sigortalılık 

talebinde bulunmadan prim ödemelerine devam eden, en son 2.8.2003 tarihine kadar  isteğe bağlı sigortalılık ve prim ödemelerinin sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesi talebinde bulunan, talebi  üzerine  sigortalılık  süreleri prim ödemelerine göre tespit edilen ve  dilekçe tarihi itibariyle isteğe bağlı sigortalılığı başlatılan ancak, isteğe bağlı sigortalılık talep tarihi itibariyle Kurumun sağlık sigortası yardımlarından yararlanamayan sigortalıların en geç 2.8.2004 tarihine kadar talepte bulunmaları, isteğe bağlı sigortalılık başlangıç tarihi ve talep tarihi  arasında   ödemesi gerekli sağlık primi  borç ve cezaları toplamını  talep tarihinden itibaren  6 ay içerisinde  ödeme tarihindeki cezaları  ile  birlikte  ödemeleri, ayrıca  talep  tarihini  takip eden aybaşından itibaren  cari aylara ait primlerini de aksatmadan ödemeleri halinde Kurumumuz sağlık  sigortası yardımlarından yararlanmaları mümkün olacaktır.şeklinde  değiştirilmiş olup, uygulamanın yapılan bu değişiklik paralelinde yürütülmesi gerekmektedir.

 

4956  sayılı  Kanunun 34  üncü  maddesi    ile   1479  sayılı  Kanunun

3396 sayılı Kanunun 17 inci maddesiyle yürürlükten kaldırılan 80 inci maddesi;

 

“ Bu Kanunun 26 ncı maddesinde  belirtilen  tescil ve sigortalılığın sona ermesi ile  ilgili yükümlülüğe uymayan  sigortalılara Kurumca ellimilyon lira idari para cezası verilir. Bu miktar, her yıl Maliye Bakanlığınca 4.1.1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun  mükerrer   298 inci maddesi gereğince belirlenen yeniden değerleme oranında artırılır.

 

            Hakkında para cezası  uygulanan sigortalılar, gerekçesini belirtmek suretiyle para cezasına  karşı tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kuruma itiraz edebilirler. İtiraz takibi durdurur. Kurum en geç otuz gün içinde itirazı inceler ve karara bağlar. Kurum tarafından  itirazın  reddedilmesi halinde,  sigortalılar red kararının    kendilerine    tebliğ   tarihinden  itibaren  altmış  gün   içinde   yetkili   idare

mahkemesine başvurabilirler. Mahkemeye  başvurulması cezanın takip ve  tahsilini durdurmaz, İdari para cezalarının tahakkuk ve tahsilatında  beş yıllık zamanaşımı  uygulanır.

 

            Sağlık karneleri ve/veya kartını bir başkasına kullandıranlardan veya başkası adına  kullananlardan ve buna yardımcı olduğu belgelenenlerden, Kurumca yapılan sağlık gideri Kanuni faiziyle iki katı olarak müştereken  ve müteselsilen tahsil edilir ve ilgililer hakkında  Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanır.

 

            Kendilerine yapılan tebligat tarihinden itibaren onbeş gün içinde idari para cezasını veya borçlarını  itiraz etmeden  ödeyenlerin bu borçları üçte bir oranında terkin edilir.” 

 

şeklinde yeniden  düzenlenmiş olup,  konuya ilişkin genelge bilahare gönderilecektir.

 

         - 4956 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi ile 1479 sayılı Kanunun ek 9 uncu maddesinin birinci  fıkrasının   birinci  cümlesi   ile  ikinci  ve  üçüncü   fıkralarında   yapılan   değişiklikle;

                                                                                                                                                                                                                                                                                       

            “Bu Kanun ile 2926 sayılı Kanun ve bu kanunlarda değişiklik yapan kanunlara göre sigortalı olanlar, askerlikte er olarak geçen hizmet süreleri ile yedek subay okulunda geçen sürelerinin tamamını borçlanabilirler.

 

            Borçlanma primleri sigortalının talep tarihinde bulunduğu basamağın prim tutarları üzerinden hesaplanır ve tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödenir. Borçlanma primleri süresi içinde ve tam olarak ödenmezse borçlanma geçersiz sayılır.

 

            Borçlandırılan süre, sadece sigortalılık süresi olarak değerlendirilir, aylık bağlamaya esas ortalama gelir tutarının hesabında dikkate alınmaz.

 

hükmü getirilmiştir.

 

            Ayrıca askerlik borçlanması yapan sigortalıların askerlikte geçen süreleri ile Kurumumuz kapsamındaki sigortalılık sürelerinin çakışması halinde, çakışan süreler çıktıktan sonra kalan askerlik süresinin borçlanılacak süre olarak  alınması gerekmektedir.

 

            Diğer taraftan, ikinci ve üçüncü fıkralarda yapılan değişiklikler  8.8.2001 tarihinden itibaren geçerli olduğundan 8.8.2001 tarihinden itibaren askerlik borçlanması talebinde bulunanlardan borçlanmaları geçerlilik kazananların yaşlılık ve malullük aylığı bağlanmasında  bir yıllık bekleme süresi aranmayacaktır.

 

            Ayrıca, vergi ve muhtarlık borçlanma süreleri 2829 sayılı Kanuna göre birleştirilecek hizmet sürelerinden sayılacak, ancak son 7 yılın ortalamasında dikkate alınmayacaktır.

 

            - 4956 sayılı  Kanunun 38 inci maddesi ile 1479 sayılı Kanunun ek 12 nci maddesi;

 

         “Bu Kanuna göre ilk defa sigortalı olanların sağlık yardımından yararlanmaları, en az sekiz ay, yeniden sigortalı olanların ise en az dört ay eksiksiz sağlık sigortası primi ödemiş olmaları, sağlık ve sigorta prim borcu bulunmaması şartına bağlıdır.”

 

            şeklinde yeniden düzenlenmiş olup, 8.8.2001 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

 

            - 4956 sayılı Kanunun 39 uncu maddesi ile 1479 sayılı Kanunun ek 15 inci maddesinin (a) bendi;

 

            “ Sigortalılardan ilk sekiz basamakta bulunanların, bu Kanunun 50 nci maddesine göre belirlenen sekizinci gelir basamağının, dokuz ve daha yukarı basamaklarda bulunan sigortalıların ise bulundukları gelir basamağı tutarının %20’si oranında ödeyecekleri sağlık sigortası primleri” şeklinde değiştirilmiştir.

 

- 4956  sayılı  Kanunun  43  üncü   maddesi  ile 1479 sayılı   Kanunun

ek 19 uncu maddesinde yapılan değişiklikle;

 

“Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce Kuruma kayıt ve tescili yapıldığı halde, beş yıl ve daha fazla süreye ilişkin prim  borcu bulunanlar ile beş yıl ve daha fazla süre prim ödemeyenlerin sigortalılıkları; prim ödemesi bulunan sigortalının ödediği primlerin  tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle, prim ödemesi bulunmayan sigortalının sigortalılığı ise tescil tarihi itibariyle sigortalının müracaatına kadar askıya alınır. Buna ilişkin usul ve esaslar Kurumca belirlenir.”   hükmü getirilmiştir.

 

            Bu hüküm; sigortalılık işlemlerinin durdurulması veya  iptali anlamına gelmediği gibi, bu durumda olanlar hakkında il müdürlüklerince hiçbir işlem yapılmaması   anlamını  da  taşımamaktadır. Dolayısıyla  bu  durumda  olanların  sigortalılık işlemleri, kendileri veya haksahiplerinin  talepleri veya il müdürlüklerince  kendilerine ulaşılabilmesi halinde, bu Kanun ile getirilen hükümler doğrultusunda yeniden başlatılacaktır.

 

            Kuruma kayıt ve tescil tarihinden itibaren 5 yıl ve daha fazla süre ile hiç prim ödememiş olanların sigortalılıkları tescil tarihi itibariyle, prim ödemesinde bulunmakla birlikte beş   yıl   ve   daha   fazla   süreye  ilişkin  prim borcu bulunanların sigortalılıkları ise ödediği

primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle bilgisayar programı aracılığıyla merkezi olarak (18 kodu ile) durdurulacak ve prim hesapları da aynı programla yapılacak olmakla beraber,  il müdürlükleri sigortalılık işlemleri bu şekilde durdurulan ve henüz prim ödemesi bulunmayanlara ait Genel Müdürlükçe daha sonra gönderilecek listeleri aldıktan sonra bu sigortalılarla ilgili olarak aşağıda belirtilen işlemleri yapacaklardır.

 

            1) Gerek,  sigortalının kendisi ile gerekse meslek kuruluşu veya vergi dairesi ile yazışma yapılarak sigortalılıklarının devam edip etmediği ve sigortalının Bağ-Kur Kanunu kapsamında olup olmadığı tespit edilecektir.

 

            2) Sigortalıların bilgi işlem kayıtlarında mevcut adreslerinin değişmiş olup, olmadığı tespit edilecektir.

 

            3) Sigortalılık durumlarında ve adreslerinde ortaya çıkmış olan değişiklikler döküm föyü tanzim etmek suretiyle bilgisayar ortamına aktarılacaktır.

 

            4) Sigortalılığı sona erenlerin, sigortalılıklarının sona erdiği tarihe kadar, sigortalılığı halen devam edenlerin ise, kendilerine yazışma yapılacak ayın sonu itibariyle hesaplanacak prim ve her türlü borçlarını ödemeleri konusunda gerekli tebligat gönderilecektir.

 

            İl Müdürlüklerince  konunun titizlikle takibinin yapılması ve yapılan işlemler neticesini ihtiva edecek raporun her altı ayda bir Sigortalılar Dairesi Başkanlığına gönderilmesi gerekmektedir.

 

            Ayrıca, sigortalılığı bu şekilde askıya alınanlara ait işlemler, il müdürünün görevlendireceği  personel tarafından yapılacak ve il müdürlükleri bu konuda görevlendirecekleri personel  için en kısa süre içerisinde Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığından password isteyeceklerdir.

 

            Konu ile ilgili program düzenlendikten sonra Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığınca il müdürlüklerine bilgi verilecektir.

 

         - 4956 sayılı Kanunun 44 üncü maddesiyle 1479 sayılı Kanunun ek 20 nci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aşağıdaki fıkra üçüncü fıkra olarak  maddeye eklenmiştir.

 

            Bu Kanuna göre yaşlılık aylığı bağlananlardan, ticari kazanç veya serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefiyeti devam edenlerden, sosyal yardım zammı dahil tahakkuk eden aylıklarından, aylığın bağlandığı veya tekrar çalışmaya başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil %10 oranında sosyal güvenlik destek primi kesilir.

 

            Diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malullük aylığı bağlananlardan, ticari kazanç veya serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar çalışmaya başladıkları ayı takip eden aybaşından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil bu Kanunun 50 nci maddesine göre belirlenen 12 nci gelir basamağının %10’u  oranında sosyal güvenlik destek primi öderler. Sosyal güvenlik destek primi ödemesi gerekenlerden bu Kanunun   yayım   tarihinden  önce  aylık  bağlananlar  Kanunun  yayımını, daha sonra

tekrar gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar ise mükellefiyetin başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde Kuruma yazılı bildirimde bulunmak zorundadırlar. Bu   süre  içinde  Kuruma yazılı bildirimde bulunmayanlar ile

Kurumca tespit edilemeyenlerden sosyal güvenlik destek primi, 53 üncü maddeye göre hesaplanarak tahsil edilir.” hükmü getirilmiştir.

 

         Bu hüküm doğrultusunda konuyla ilgili olarak 21.10.2003 tarih ve 9261 sayılı uygulama talimatı il müdürlüklerimize gönderilmiştir.

 

            Ancak, 4956 sayılı Kanunun 44 üncü maddesi ile 1479 sayılı Kanunun 20 inci maddesinde yapılan bu değişiklikle; diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malullük aylığı bağlananlardan sadece ticari kazanç ve serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlardan destek primi kesilmesi uygulamasına başlanılmış olup kurumlar vergisi kapsamında bulunan anonim, limited , sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket ortakları kapsam dışında tutulmuştur.

 

            - 28.01.2004 tarih ve 25360 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5073 sayılı Kanunun 15 inci maddesi ile 1479 sayılı Kanunun ek 20 nci maddesinin  1 inci fıkrası ile 3 üncü fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilerek;

 

         “Bu Kanuna göre  yaşlılık aylığı bağlananlardan, 24 üncü maddenin ( I )numaralı bendinde belirtilen çalışmalarına devam edenlerin veya daha sonra çalışmaya başlayanların, sosyal yardım zammı dahil tahakkuk eden aylıklarından, aylığın bağlandığı veya  tekrar çalışmaya başlanıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil % 10 oranında sosyal güvenlik destek primi kesilir.

 

            Diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık veya malullük aylığı bağlananlardan   24   üncü    maddenin  (I)   numaralı   bendinde  belirtilen   kapsamda

 

çalışmaya başlayanlar, çalışmaya başladıkları ayı takip eden aybaşından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil, bu Kanunun 50 inci maddesine göre belirlenen   onikinci gelir basamağının % 10’u oranında sosyal güvenlik destek primi öderler.” hükmü getirilmiştir.  

 

            Bu düzenleme sonucu anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket ortakları da kanunun yayım tarihi olan 28.01.2004 tarihi itibariyle kapsama alınmış olup 01.02.2004 tarihinden itibaren yukarıda belirtilen şirket ortaklarından da sosyal güvenlik destek primi kesilecektir.

 

         - 4956 sayılı Kanunun 47 nci maddesi ile 1479 sayılı Kanunun Anayasa mahkemesince iptal edilen geçici 15 ve 16 ncı maddeleri aşağıdaki  şekilde yeniden düzenlenmiş ve Kanuna aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

 

         GEÇİCİ MADDE- 15  Bu Kanunun değişik 51 nci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, talepte bulunmaları kaydıyla tescil tarihindeki basamak sayısı dikkate alınarak değişiklikten önce sigortalı olanlara da uygulanır.

 

            Bu madde ile getirilen basamak intibakı hakkından, 4.10.2000 tarihinden önce sigortalı olup, sigortalılıklarının başladığı tarihteki mevzuata göre basamağı tespit edilenlerde  talepte bulunmak suretiyle yararlanabileceklerdir.

 

         GEÇİCİ MADDE –16  30.08.1996 tarihli ve 4181 sayılı Kanunla verilen basamak yükseltme hakkından yararlananlar hakkında, bu Kanunun değişik 52 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanmaz.

 

Kanunla getirilen haklardan yararlanmak suretiyle bulundukları basamakları en fazla 12 basamak yükselten sigortalılar 1479 sayılı Kanunun, 4447  sayılı Kanunla değişik 52 nci maddesiyle getirilen basamak  yükseltme şartlarına tabi olmayacaklardır. Bir başka anlatımla, bu haktan yararlanan  sigortalılar,   intibak   ettirildikleri   basamaklardan   sonraki   basamak   yükseltme   işlemleri hususunda, bu uygulamaya ilişkin  talep tarihlerinde  geçerli olan basamak yükseltme  hükümlerine tabi olacaklardır.

 

            Dolayısıyla, 12 nci basamaktan sonraki basamaklardan birine intibak ettirilen ve 4447  sayılı Kanunun yürürlük tarihinden sonra verdikleri basamak yükseltme talepleri, iki yılını doldurmadığı için  işleme alınmayan sigortalıların bu talepleri geçerli sayılacaktır.

 

            Basamak yükseltme talepleri geçerli sayılan ancak 4447 sayılı Kanunun  uygulamasından sonra basamağı  yükseltilmediği için düşük basamaktan prim ödeyen ve  bu   nedenle  borçlu  duruma  düşecek  olan  sigortalıların  borçları, verilecek   bir  aylık süre  içerisinde tahsil edilecek olup, elde etmiş oldukları veya kullandıkları hakları, iptal  edilmeyecektir.

 

            Bu uygulama, aylık bağlanmış olanlar hakkında yapılmayacaktır.

 

            GEÇİCİ MADDE 18- “Bu Kanuna göre sigortalılık niteliği taşıdıkları halde 4.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların  sigortalılık hak ve mükellefiyetleri 4.10.2000 tarihinden itibaren başlar. Ancak, bu Kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olanların sigortalılıkları, bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içerisinde Kuruma yazılı olarak başvurmaları ve 20.4.1982-4.10.2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek  ve belgelenen bu sürelere ilişkin olarak 49 uncu ve ek 15 inci maddelere göre hesaplanacak prim borçlarının tamamını, tebliğ tarihinden itibaren  1 yıl içerisinde,  ödeme  tarihinde  bulundukları  gelir  basamağının   yürürlükte olan prim  tutarı üzerinden ödemek kaydıyla bu süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.”

 

            Bilindiği üzere sağlık sigortası uygulaması kademeli olarak,   1.1.1986 tarihinden itibaren 11 ilimizde, daha sonra 1.1.1987 tarihinden itibaren 20 ilimizde,  1.4.1988 tarihinden itibaren 20 ilimizde, son olarak da 1.5.1988 tarihinde başlamak üzere 16 ilimizde uygulamaya  konulduğundan, 20.4.1982 tarihinde vergi mükellefiyeti başlayan sigortalıların vergi mükellefiyet sürelerine ilişkin borçlanma tutarları hesaplanırken illerin sağlık sigortası uygulamasına girdiği tarihler dikkate alınacaktır. İl  müdürlüklerimizin,  kayıtlarına,  gerek illerindeki vergi dairelerinden gerekse diğer illerden getirilecek vergi mükellefiyet sürelerini  gösterir belgeleri  (EK-4) titizlikle kontrol etmeleri, gerekiyorsa bu vergi daireleri ile yazışma yaparak bu süreleri teyit ettirmeleri gerekmektedir.

 

            Gerekli kontrollerden sonra  bilgisayar ortamından  alınacak borç tebligatının (EK-5) sigortalıya iadeli-taahhütlü  olarak tebliğ edilmesi  temin edilecektir.

 

            Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığımızca konu ile ilgili program çalışmaları tamamlanmış olup  uygulama talimatı  bilahare gönderilecektir.

 

            Sigortalıların, 20.4.1982-4.10.2000 tarihleri arasında kesintisiz olarak vergi kayıtlarının devam etmesi halinde  borçlanmak istedikleri sürelerde  Sosyal Sigortalar Kurumuna tabi olarak geçen sürelerin bulunması durumunda kısmi borçlanma yapmaları mümkün değildir.

 

            ÖRNEK: 20.4.1982-4.10.2000 tarihleri arasında vergi mükellefiyeti olan ve bu mükellefiyeti halen devam eden ve 4.10.2000 tarihi itibariyle Kurumumuza kayıt ve tescilini yaptıran 4956 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 2.8.2003 tarihinden sonra 1.9.2003 tarihinde bulunduğu   6 ncı   basamaktan  20.4.1982-4.10.2000  tarihleri  arasındaki  vergi    sürelerini borçlanma talebinde bulunan bir sigortalının illerin sağlık sigortası kapsamına alındıkları tarihlere göre ödeyecekleri tutarlar aşağıda gösterilmiştir.

 

            I inci Gruptaki Sigortalının

 

            4.10.2000-20.4.1982                      4.10.2000-1.1.1986                   Toplam Vergi

           tarihleri arası (6664 gün )                 tarihleri arası  (5313 gün)           Borçlanması

          222 aylık prim tutarı                           178 aylıksağlık primi tutarı        tutarı                     

            14.543.383.836.-                     +    12.936.763.210.-                     =  27.480.147.046

 

II nci Gruptaki Sigortalının

 

            4.10.2000-20.4.1982                      4.10.2000-1.1.1987               Toplam Vergi

            tarihleri arası (6644 gün)                 tarihleri arası (4953 gün)      Borçlanması

            222 aylık prim tutarı                          166 aylık Primi Tutarı              Tutarı

            14.543.383.836.-                 +          12.064.621.870.-           =     26.608.005.706.-

 

            III üncü Gruptaki Sigortalının

 

            4.10.2000-20.4.1982                      4.10.2000-1.4.1988               Toplam Vergi

            tarihleri arası (6644 gün)                 tarihleri arası (4503 gün)     Borçlanması

            222 aylık prim tutarı                          151 aylık Prim Tutarı              Tutarı                       

            14.543.383.836.-                 +          10.974.445.195.-           =     25.517.829.031.-

 

            IV üncü Gruptaki Sigortalının

 

            4.10.2000-20.4.1982                      4.10.2000-1.5.1988               Toplam Vergi

            tarihleri arası (6644 gün)                 tarihleri arası (4473 gün)      Borçlanması

            222 aylık prim tutarı                          150 aylık Prim Tutarı              Tutarı                       

            14.543.383.836.-                 +          10.901.766.750.-           =    25.445.150.586.-

 

            Sigortalının, tarafına bildirilen vergi borçlanma tutarını yazımızın tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içerisinde ödemesi halinde, borçlanılan süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilecektir.

 

            4956 sayılı Kanunun yayım tarihi olan  2.8.2003  tarihinden önce 619 sayılı KHK’nin  geçici 1 inci maddesine göre 20.4.1982  ile 4.10.2000 tarihleri arasındaki vergi sürelerini borçlanma talebinde bulunan sigortalılar tebliğ edilen borç  miktarlarını  talepte bulundukları tarihteki mevzuat hükümleri çerçevesinde ödemeye devam edeceklerdir.

 

            1479 sayılı Kanunun 24 üncü  maddesine göre Bağ-Kur sigortalısı  olması gereken ancak,  4.10.2000  tarihine  kadar  Kuruma  kayıt  ve  tescilini yaptırmayan şirket ortaklarının

kayıt, tescil ve 4.10.2000 tarihinden önceki sürelerine ilişkin işlemleri de vergi mükellefleri için yukarıda belirtilen hükümler çerçevesinde yerine getirilecektir.

 

            Ancak şirketin faaliyete başladığı tarih ile  ortakların şirkete katılma tarihleri farklı olabileceğinden,   şirket   ortaklarının   giriş  bildirgeleri,  şirketin tabi  olduğu vergi dairesi ve

ticaret odası tarafından  tasdik edilecek, terk tarihinin tespitinde de her iki kurumun kayıtları birlikte istenilecektir.

 

            GEÇİCİ MADDE 19- Konuyla ilgili olarak 12.08.2003 tarih, 70107 sayılı genelge ile il müdürlüklerimize talimat verilmiştir.

 

            GEÇİCİ MADDE 20-  4956 sayılı Kanunla 1479 sayılı Kanuna eklenen  geçici    20 nci maddesi ile;

 

            “ Bu Kanunun değişik 25 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendi hükümleri, deşikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce iflas veya tasfiye işlemleri başlayan şirket ortaklarına da talepleri halinde uygulanır.”

 

            hükmü getirilmiştir.

 

            Bu hüküm doğrultusunda 4.10.2000 tarihinde önce Kurumumuza kayıt ve tescili yapılan, ancak  4.10.2000 tarihinden önce iflas ve tasfiye  işlemleri başlayan  şirketlerin ortaklarından  506 sayılı yasaya göre hizmet akti ile çalışmaya başlayanlara talepleri  halinde uygulanır.

 

            GEÇİCİ MADDE –2  Basamak yükseltme hakkı verilmesiyle ilgili olarak il müdürlüklerimize 07.08.2003 tarih, 69267 sayılı 2003/ 6 nolu genelge ile  talimat verilmiştir.

 

            4.10.2000 TARİHİNDEN ÖNCE VERGİ, MESLEK KURULUŞU VE SİCİL MEMURLUĞU KAYDINA GÖRE SİGORTALI OLANLAR HAKKINDA YAPILACAK İŞLEMLER:

 

            - 4.10.2000 tarihinden önce kayıt ve tescil edilmiş olanların sigortalılıkları, bu tarihten önce   geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütülecektir.

 

            - 4.10.2000 tarihinden önce, bu tarihte geçerli mevzuat hükümlerine göre vergi dairesi, meslek kuruluşu ve esnaf sanatkar sicil memurluğu kayıtlarına veya bunlardan herhangi birinin kaydına göre sigortalı olan ve bu sigortalılığı 4.10.2000 tarihinde de devam etmekte olanların sigortalılık hak ve mükellefiyetleri 4.10.2000 tarihinden önce geçerli mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütülecektir.

 

            - Ayrıca, 4.10.2000 tarihinden önce kayıt ve tescil edilmiş olmakla beraber, 4.10.2000 tarihinden önce vergi, esnaf sicil memurluğu veya meslek kuruluş  kayıtları sona eren ve yine 4.10.2000 tarihinden önce yeniden sigortalı  olması  gerekenlerin 4.10.2000 tarihinden sonra tespit edilmiş olması halinde de haklarında 4.10.2000 tarihinden önceki mevzuat hükümleri uygulanacaktır.

 

- Ancak, bu sigortalıların yukarıda belirtildiği şekilde devam eden sigortalılıklarının, 4.10.2000 tarihinden sonraki herhangi bir tarihte sona ermesi halinde, terk işleminden sonra yeniden  başlayan  vergi, sicil  veya  meslek  kuruluşu  kayıtlarına  göre  yeniden  sigortalılık

taleplerine ilişkin işlemleri  1479 sayılı Kanunun  4956 sayılı Kanunla değişik 25 inci maddesi  hükümlerine göre yerine  getirilecektir.

 

            ÖRNEK-1  Kunduracılık mesleğinden dolayı 24.6.1990 tarihinde  vergi mükellefiyeti,  27.6.1990 tarihinde  sicil kaydı, 29.6.1990 tarihinde de   Kunduracılar Odasından oda kaydı bulunan ve  Kurumumuza  24.6.1990  tarihinde  kayıt ve tescili yapılan bir sigortalının her üç

kuruluş kaydından en az birinin devam etmesi halinde sigortalılık  4.10.2000 tarihinden sonra da devam edecektir.

 

            ÖRNEK-2) Kahvecilik mesleğinden dolayı, 2.6.1992 tarihinde esnaf sanatkar sicil memurluğu, 7.6.1992 tarihinde kahveciler odasında başlayan kayıtları bulunan ve Kurumumuza 2.6.1992 tarihinde kayıt ve tescili yapılan bir sigortalının her iki kuruluştaki veya bu kuruluşlardan birindeki kaydı devam ettiği sürece Kurumumuz sigortalılığı devam edecektir.

 

            ÖRNEK-3) Kasaplık mesleğinden dolayı 27.8.1991  tarihi itibariyle kasaplar odasında üyelik kaydı bulunan, vergi ve sicil kaydı bulunmayan ve Kurumumuza 27.8.1991 tarihi itibariyle kayıt ve tescili yapılan bir sigortalının oda kaydı devam ettiği sürece Kurumumuz sigortalılığı devam edecektir.