|
TARIMDA KENDİ ADINA VE HESABINA ÇALIŞANLAR SOSYAL SİGORTALAR
KANUNUNA GÖRE MALULLÜK, YAŞLILIK VE ÖLÜM SİGORTALARINDAN YAPILACAK TAHSİSLERDE
BAŞVURMA ŞEKİLLERİ İLE AYLIKLARIN ÖDENME USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
AMAÇ
Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı 2926 Sayılı Tarımda Kendi
Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre
Malullük, Yaşlılık ve Ölüm sigortalarından yapılacak tahsislerde başvurma
şekillerini belirlemek ve bu sigorta yardım kollarına göre yapılacak ödemelerin
usul ve esaslarını düzenlemektir.
KAPSAM
Madde 2- 2926 Sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına
Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre malullük, yaşlılık ve ölüm
sigortasından yapılacak tahsislerde başvurma şekilleri ile bu sigorta yardım
kollarına göre yapılacak ödemelerin usul ve esasları bu yönetmelikle
belirtilmiştir.
TANIMLAR
Madde 3- Bu yönetmelikte geçen;
a)
“Kanun”
17.10.1983.tarih ve 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar
Sosyal Sigortalar Kanununu,
b)“Kurum”
Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumunu,
c) “Genel
Müdürlük”,”Bölge Müdürlüğü”ve“Şube Müdürlüğü” Bağ-kur Genel Müdürlüğü, Bağ-Kur
Bölge Müdürlüğü ve Bağ-Kur Şube Müdürlüğünü,
d)
“Sigortalı”
veya “Tarım Sigortalılığı” Kanunla veya Kanunların verdiği yetkiye dayanılarak
kurulan sosyal güvenlik Kuruluşları kapsamı dışında kalan ve kendi adına ve
hesabına bağımsız olarak tarımsal faaliyette bulunan ve Kanuna göre sigortalı
sayılan kimseleri,
e) Sosyal
Güvenlik Kuruluşları: Bağ-Kur, T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu ve
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesine tabi emekli
sandıklarını,
f)
Katsayı: Devlet Memurları aylıklarına uygulanan ve 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun değişik 154 üncü maddesine istinaden her yıl Bütçe Kanunu veya
Bakanlar Kurulu Kararı ile tespit edilen katsayıyı,
İfade eder.
Malullük ve
Yaşlılıkta Başvurma :
Madde 4- Malullük ve Yaşlılık sigortalarından aylık
bağlanmasına ve yaşlılık sigortasından toptan ödeme yapılmasına hak kazanan
sigortalıların aylık bağlanması veya toptan ödeme yapılması için yazılı olarak
istekte bulunması gereklidir.
A-
Sigorta yardımları için verilecek dilekçelerde;
a) Adı
Soyadı,
b)
Bağ-Numarası,
c)
İkametgah adresi ile istek sırasındaki yazışma adresi,
d)
Sigortalının 2829 Sayılı Kanuna göre, T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar
Kurumu, Bağ-Kur ve Kanunla kurulu diğer sandıklarında geçmiş birleştirilecek
hizmet süreleri varsa, bu kuruluşlara ait sigorta sicil no su ve hizmetleri
açıkça belirtilir.
A-
Dilekçelere ;
a)
Yaşlılık
ve malullük aylığı bağlanacak veya yaşlılık toptan ödemesi yapılacak
sigortalının tasdikli nüfus kayıt örneğinin,(Yaş tashihi varsa
belirtilecektir.)
b)
Malullük
ve yaşlılık aylığı bağlanacak sigortalılardan kendi nam ve hesabına çalışmasını
terk ettiğine dair herhangi bir belge aranmaz. Sadece yaşlılık toptan ödemesi
yapılacak sigortalıların kendi nam ve hesaplarına çalışmalarını terk
ettiklerine ve sigortalılık niteliklerinin kalmadığına dair ilgili mercilerden
alacakları tasdikli belgelerin,
c)
Yaşlılık ve malullük aylığı bağlanacak sigortalılarla yaşlılık toptan ödemesi
yapılacak sigortalıların başvuru tarihinde Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına tabi
bir işte çalışmadığını belirten bir beyan kağıdının,
d)
Aylık
bağlanacak sigortalının vesikalık iki adet fotoğrafının,
eklenmesi gereklidir.
Sigortalının
ölümü halinde başvurma:
Madde 5- Sigortalının ölümü halinde, hak sahibi eşin,
çocukların(Reşit olmayan çocukların veli veya vasisi), ana ve babaların,
gerekli tahsisi veya toptan ödemenin yapılması için, yazılı olarak istekte
bulunmaları gereklidir.
A-
Kuruma Verilecek Dilekçelerde;
a)
Ölen
sigortalının adı ve soyadı, Bağ-Numarası, dilekçe sahibinin ölen sigortalı ile
yakınlık derecesi,
b) Dilekçe
sahibinin ikametgah adresi ile istek sırasındaki yazışma adresi,
c)
Sigortalı sağlığında malullük, yaşlılık veya yaşlılık aylığı almış ise yahut
sigortalının 2829 Sayılı Kanuna göre T.C.Emekli Sandığı, Bağ-Kur, Sosyal
Sigortalar Kurumu ve Kanunla kurulu diğer emekli sandıklarında geçmiş
birleştirilebilecek hizmetleri varsa bu kuruluşlara ait sigorta sicil no su ve
hizmet süreleri açıkça belirtilecektir.
B-
Dilekçelere;
a)
Ölen
sigortalının ve hak sahiplerinin adları ile soyadlarını, baba ve ana adlarını,
doğum tarihleri ile yerlerini, medeni hallerini, hak sahiplerinin ölen
sigortalı ile yakınlık derecelerini ve sigortalının ölüm tarihini gösteren ve
ilgili nüfus idaresinden alınacak tasdikli ve vukuatlı nüfus kayıt örneğinin,
b) Hak
sahiplerinin ikişer adet vesikalık fotoğraflarının,
c) Ölen
sigortalının orta öğrenim yapan 20 yaşını, yüksek öğrenim yapan 25 yaşını
doldurmamış çocukları varsa, öğrenim yapmakta oldukları hususunda ilgili
öğretim müesseselerinden alınacak belgenin, (Ölen sigortalının 18 yaşını
doldurmamış çocukları için böyle bir belge ve fotoğraf aranmaz.)
d) Ölen
sigortalının, 18 yaşını doldurmuş ve çalışamayacak durumda malul çocukları için
Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık Tesisleri ile Devlet Hastanelerinden birinin
sağlık kurullarınca düzenlenen raporun,
e) Ölen
sigortalının, 18 yaşını doldurmuş tahsilde bulunmayan ve herhangi bir Sosyal
Güvenlik Kuruluşuna tabi çalışmayan evlenmemiş kız çocukları için herhangi bir
Sosyal Güvenlik Kuruluşuna tabi olarak çalışmadıklarına dair beyan formunun,
f) Kadın
sigortalının ölüm tarihinde, çalışamayacak durumda malul olan kocası için
Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık Tesisleri ile Devlet Hastanelerinden birinin
sağlık kurullarınca düzenlenen raporun,
g) Kadın
sigortalının ölüm tarihinde, 55 yaşını doldurmuş ve geçimini sigortalı karısı
tarafından sağlandığına dair ikametgahının bulunduğu mahalle veya köy
muhtarlığından alınacak ilmühaberin veya bu hususa ilişkin mahkeme ilamının,
h)
Sigortalının ölümü tarihinde veya sonradan eşine ve çocuklarına yapılması
gereken tahsisin toplamı sigortalıya ait tahsisten aşağı olduğu hallerde geçimi
sigortalı tarafından sağlanan ana, baba için geçiminin sigortalı tarafından
sağlandığına dair ikametgahının bulunduğu mahalle veya köy muhtarlığından
alınacak belgenin veya bu hususa ilişkin mahkeme ilamının,
eklenmesi gereklidir.
Ödeme
Dönemleri :
Madde 6- Sigortalıya ve hak sahiplerine bağlanan aylıklar üç
aylık dönemler halinde peşin olarak ödenir. Aylığın başlama tarihi ile ilk üç
aylık dönem arasındaki haklar ayrıca ödenir. Ödemelere (Ocak-Mart)-(Nisan-Haziran)
ve (Temmuz-Eylül)-(Ekim-Aralık) dönemlerinin ilk aylarının birinci gününden
itibaren başlanır. Bu günler hafta tatili veya resmi tatil günlerine
rastladığında dönemlerin başlayacağı tarih, tatili takip eden ilk iş günüdür.
Kimlik
kartı :
Madde 7- Kanuna göre aylık bağlananlara, aylıklarının
ödenmesi sırasında gösterilmek üzere kurumca hazırlanan bir belge verilir.
18 yaşını doldurmamış çocuklara,
kısıtlılara veya kendisine kayyum tayin edilen kimselere ait aylıklar,
belgesinde adı yazılı olan veli, vasi veya kayyumlarına ödenir.
Aylık Alma
Şartlarının Tespiti :
Madde 8- Malullük ve yaşlılık aylığı alan sigortalılar ile
ölüm aylığı alan hak sahiplerinin, aylık alma şartlarının devam edip etmediği
hususu;
a)
Malullük aylığı alanlarda, kontrol muayenesi gerekli görülenlerin, kontrol
muayeneleri sonucuna göre,
b)
Yaşlılık aylığı alan sigortalılar ile ölüm aylığı alan hak sahiplerinin,
sorumlulukları kendilerine ait olmak üzere imzalı bildirimleriyle,
tespit olunur.
Yapılan kontrol muayenesi sonucu malullük durumunun
kalktığının anlaşılması halinde ödenmekte olan aylıklar kesilir.
Kabul edilir bir özürü olmadığı halde kontrol
muayenesinin Kurumun yazılı bildirisinde belirtilen tarihi takip eden aybaşına
kadar yaptırmayanların aylıklarının ödenmesi, kontrol muayenesi için belirtilen
tarihten sonraki aybaşından başlanarak durdurulur.
Kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildirisinde
belirtilen tarihten başlayarak üç ay içinde yaptıran ve malullük halinin devam
ettiği tespit edilenlerin aylıkları, ödemenin durdurulduğu tarihten başlanarak
tekrar verilir.
Kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildirisinde
belirtilen tarihten üç ay geçtikten sonra yaptıran ve malullük halinin devam
ettiği tespit edilenlerin durdurulan aylıkları rapor tarihini takip eden
aybaşından başlanarak ödenir.
Sigortalının dul eşi evlenirse aylığı kesilir.
Aylığın kesilmesine yol açan evlenme son
bulunca aylık yeniden bağlanır. Sonraki eşinden de aylık almaya hak kazanan dul
eşe bu aylıklardan fazla olanı ödenir.
Aylığın
Devamı İçin Yapılacak Bildirimler :
A-
Ölüm Aylığı alanlar için :
a) Ölü
sigortalının dul karısının, kocasının ölümünden sonra yeniden evlenmediği,
b) Ölü
sigortalının 18 yaşını doldurmamış çocuklarının hayatta bulundukları, bunlardan
kız olanların evlenmedikleri,
c) 18
yaşını doldurmuş oldukları halde orta öğrenim yapan çocukların 20 yaşını,
yüksek öğrenim yapan çocukların 25 yaşına kadar öğrencilik durumlarının devam
ettiği ve bunlardan kız olanların evlenmedikleri,
d) Kız
çocukların herhangi bir Sosyal Güvenlik Kuruluşuna tabi bir işte çalışmadıkları
ve evlenmedikleri,
e) 55
yaşını doldurmuş kocanın, geçimini sağlayacak başka bir geliri olmadığı
B-Yaşlılık
Aylığı Alanlar için :
Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına tabi bir işte
çalışmadıkları, hususlarını kapsar.
Yoklama :
Madde 9-
8 nci maddedeki aylık alma şartlarının devam ettiğini
belirtecek imzalı bildirimler ile bu bildirimleri kanıtlayacak muhtarlık
belgelerinin veya öğrencilik belgelerinin örneği ve şekli kurumca tespit
olunur. Sigortalılar ve hak sahiplerinden veya veli, vekil, vasi veya
kayyumlardan ödeme sırasında alınır.
Cenaze
Masrafları Karşılığı :
Madde 10- Sigortalının veya malullük veya yaşlılık aylığı
almakta olanların ölümleri halinde, Kanunun 29 uncu maddesine göre Kurum
Yönetim Kurulunun önerisi ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının onayı ile
tespit edilecek miktar cenaze giderleri karşılığı olarak;
a) Cenaze
masrafları karşılığının tamamının veya bir kısmının ailesine ödenmesi gerektiği
taktirde, bu para vukuatlı nüfus kayıt örneği ile muhtarların verdiği belgelere
müsteniden eşine, eşi yoksa masrafı talep eden reşit çocuklarına, reşit çocuğu
yoksa çocukların vasisine, hiç çocuğu yoksa baba veya annesine bunlarda yoksa
talep eden kardeşlerine verilir. Cenazeyi kaldırdığını tevsik eden aile
mensubuna bu ödeme yapılırken yukarıdaki sıraya bakılmaz.
b)
Cenaze
(a) fıkrasında sayılanlar dışında gerçek veya tüzel kişiler tarafından
kaldırılmışsa, masraf belgeleri karşılığında ve cenaze gideri karşılığı
miktarını geçmemek üzere, cenazeyi kaldıran gerçek veya tüzel kişiye ödenir.
Masraf belgeleri tutarı cenaze masrafları karşılığı olarak ödenecek miktardan
az ise, aradaki fark (a) fıkrasında belirtilen sıraya göre ailesine ödenir.
Avans
Verilmesi :
Madde 11- Malullük, yaşlılık veya ölüm sigortalarından aylık
veya toptan ödeme işlemlerine başlanmış bulunan ve aylık bağlanmasına veya
toptan ödeme yapılmasına hak kazandığı anlaşılan sigortalıya veya hak sahibi
kimselerine tahsis işlemlerinin gecikmesi halinde geciken her ay için 1 inci
basamak göstergesinin katsayı ile çarpılması sonucu bulunacak tutarın %50 sini
geçmeyecek şekilde ve ilerideki alacaklarından mahsup edilmek üzere avans
verilir.
Yaş :
Madde 12- Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ilişkin yaş
ile ilgili hükümlerin uygulanmasında, sigortalının veya hak sahiplerinin,
sigortalının bu kanuna ilk defa tabi olduğu tarihte nüfus kütüğüne kayıtlı
bulunan doğum tarihi, sigortalının bu kanuna ilk defa tabi olduğu tarihten
sonra doğan çocuklarının da nüfus kütüğüne ilk olarak yazılan doğum tarihleri
esas tutulur.
Sigortalılar ile hak sahiplerinin nüfus hüviyet
cüzdanlarındaki doğum tarihleri ile nüfus kayıtlarındaki doğum tarihleri
arasında fark varsa nüfus kayıtlarındaki tarih, birden fazla nüfus kaydı
bulunanların bu kayıtları arasında fark varsa, tarihi eski olan kayıt, sonraki
kayıt idare veya kaza mercilerinden verilmiş bir kararla yapılmış veya
düzeltilmiş ise, kararlar kesinleşmiş olmaları şartıyla, nüfus kayıtlarına
geçirilmemiş olsa bile, yukarıda belirtilenler için bu kayıt esas alınır.
Yürürlük
Tarihi :
Madde 13- Bu yönetmelik hükümleri, Resmi Gazetede yayınlandığı
tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme :
Madde 14- Bu yönetmeliği Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı
yürütür. Not: Bu yönetmelik 14 madde 6 sayfadır.
|